Stadsdichter Harderwijk

2007 & 2008 &
2010
naar al mijn stadsgedichten

stad in de steigers

Harderwijk is niet aan
de economische crisis ontsnapt,
wel gepimpt en verder opgeknapt.
Wat aan de reken- en tekentafel
werd ontworpen, is in korte tijd
ontsloten rond het centrum.
Waar de steigers, als bypasses,
zijn weggehaald, klopt nu
een groter woonhart.
Dagelijks stromen er meer
oude en nieuwe Harderwijkers, |
de stad in en uit.

Terwijl de hoogbouw zich als een    
moderne stadsmuur rond het centrum
slingert, om gestapeld in te wonen en
 ver te zien, komt men inmiddels
in veel nieuwe namen al thuis.

De stad gooit ook in 2011 nieuwe vensters
op haar toekomst open, maar doet die uit
het verleden niet achter zich dicht, er is
nog te veel  buiten  zicht.

31 december 2010

Michel Martinus,

Stadsdichter van Harderwijk

 

* dit gedicht is niet officieel  als stadsgedicht aangemerkt.


 Stadsgedicht nr.29 *

de benedenstad

Het was voor Harderwijk een jaar rijk aan
ondergaatse vondsten,
de stad onder de stad, die weer meer van haar
oude zwijgen verbrak en met stukjes en beetjes tot
nieuwe inzichten en verhalen leidde. 

Vandaag wordt de oude zandloper omgekeerd en
loopt de tijd terug in zijn historie, dan
verschijnen op de grondradar de oude inwoners,
weer aan hun poorten
en roepen wij hen toe:
‘’Hoort, hoort, zegt het voort, wij vonden juist
weer iets van jullie Luttekepoort.’ 

En  er is de opgraving van een nieuw verhaal, met
veel oud kabaal over de dwangburcht Blokhuis,
waartegen de bevolking gewapenderhand te hoop liep,
om het geschil met de overheid tot
een bouwstop en de afbraak,
te beslechten.
Dat was volgens de analen rond 1580.

 Men duikt en kruipt hier elke keer opnieuw
een tijdskier in, almaar dieper, 

'de Benedenstad in.' 

Een vondst wordt afgestoft,opgemeten en
vastgelegd, daarna weer dichtgegooid,
weggemoffeld voor
ramptoeristen met handjes.  

Wij blijven ook in de toekomst onder de stad,
almaar verder naar ons
verleden speuren. 

31  december 2010    Michel Martinus,  Stadsdichter van Harderwijk       

* dit gedicht is officieel  als laatste stadsgedicht aangemerkt


 

Stadsgedicht nr.28

Weer in balans*

 

Misschien kent de wandelaar op weg naar
zijn sport- of dance-event nog die vorige,

op elkaar staande jonge atleten, 
hoog afstekend tegen de Harderwijker lucht
bij de Sypel en Estrado
Daar stond tussen al het goede en kwade
het tijdloos speelse beeld van Kees Verkade,
dat op kwade nacht, door kortzichtig dieventuig
voor die paar ons brons
van zijn sokkel werd getrokken,
terwijl een lange koprol hen misschien
wel in veiligheid had kunnen brengen
Maar het werk werd waarschijnlijk al vroeg
verwoest, versleept en verkwanseld 

 Verkade’s kinderen verkracht en vermoord.
Wat met de stad zo in evenwicht was,
werd uit balans gebracht,
verdween langere tijd uit zicht,
maar niet uit het hart,
want nu is het terug
en komen ook de wandelaar
en de bezoeker weer in balans met elkaar
Zij kunnen het vertrouwde, bronzen beeld
nu groeten op hun pad
van en naar het grote huis in de stad.

15 oktober 2010
Michel Martinus,
stadsdichter van Harderwijk

 

* Het beeld  In Balans van Kees Verkade stond sedert 1972 tussen sportpark de Sypel en Jongerecentrum Estrado, tot het in 2008 van zijn sokkel aldaar verdween, onder bezieling van het Verkade comité, werd er een nieuw exemplaar van dit beeld voor de stad gemaakt door de kunstenaar.


Stadsgedicht nr.27 

De Intocht van de Sint *

Het hart van de stad klopt in
cadeauverpakking bij de aankomst
van de Pakjesboot 12.
Heel Nederland kijkt en zingt mee,
als Sint-Nicolaas voet aan wal
zet te Harderwijk.
Wie de stad  aandoet,
ontmoet in de kinderogen
het glanzende van grote dromen en
een beetje vage angst,
als ze op de zolder van 't Klooster,
samen met de Pietermannen, tussen
het pak- en plakpapier duiken,
om cadeautjes in te pakken. 
En daar deel te nemen aan
een avontuurlijke en
geheimzinnige zoektocht,
naar de verborgen kamer van de Sint.

Samen door de feestelijk versierde
straten naar het stadsmuseum
zwieren om door volle zalen
te dwalen en te kijken naar
de presentjes, die de goedheiligman
voor zijn verjaardagen van
de kinderen kreeg.

 Niet eerder liep men in Harderwijk
zo massaal te kijk bij
een intocht van de Sint. 

12 November 2010
Michel Martinus,
Stadsdichter van Harderwijk

 


Stadsgedicht nr.26 

  HK 13

 Dagelijks vaart op kanaal 13,
de 'Kijk op Hierden & Harderwijk',
om tussen Wolderwijd en
Hierdense beek, aan de oevers van
de bebouwing te vissen naar
beelden uit het oude en
nieuwe leven, dat de kijker met
een lach of traan,
als een hedendaags,
haast historisch overzicht,
meebeleeft.

 Hier staat men even stil,
bij het doen en laten van
bewoners en bezoekers;
activiteiten en gebeurtenissen,
welke later deel
uitmaken van
de lokale geschiedenis.

 Alsof men stad of dorp
ook  daadwerkelijk
in - en uitgaat, zo rijk is
de kijk op
Hierden & Harderwijk.

 29 oktober 2010
Michel Martinus,
Stadsdichter van Harderwijk


Stadsgedicht nr.25



‘De Hongerlopers’

In de Hongerwinter van 1944/45 trokken duizenden
langs ‘s Herenwegen op zoek naar voedsel.
Die ene lange winter, waarin de bevrijding al
gloorde, zocht men in vele richtingen,
uit pure nood naar brood voor de dag en
naar warmte voor de nacht.

Met steenkoude, spierwitte hand,
waarmee men zijn diepste bede bad
en waaruit alleen de Dood zwijgend
mee at, werd om erbarmen en om
een bord warme bouillon gevraagd,
aan de poorten van
de Harderwijker soepfabriek.

En hier werd allen opengedaan door
‘een Christen, zoals Jezus die
bedoeld moet hebben.’

4 augustus 2010,
Michel Martinus
Stadsdichter van Harderwijk


*Aan de Verkeersweg, waar nu het Dichterskwartier ligt,
was sedert 1938 de bouillonfabriek Fino, later de California soepfabriek, gevestigd.
directeur Holtrust, die in de oorlog voor hongerlopers ruim vijftienhonderd
liter soep per dag, maakte , had ook werknemers in dienst voor
de voedselvoorziening met officiële papieren van de bezetter om ze zo
te onttrekken aan de Arbeitseinsatz. In Duitsland.

 

Stadsgedicht nr.24
Het postkantoor raakt uit

Lang geleden werd door Napoleon de postbestelling gestandaardiseerd,
met vaste tarieven en diensten.
In ons land ontstond de PTT, daarna de KPN,
met de postbode en later de postcode,
de postzegel en het postkantoor,
waar het likken en plakken aan de orde van de dag was
Maar heden ten dage is het postkantoor
uit zijn rol van royalty briefverzorger gegroeid
en raken de natte-sponsjes-onder-handbereik uit beeld,
zegellikkers en -plakkers zijn over.
Er wordt hier ook niet meer gewogen en gestempeld.
De draaideur naar vroeger gaat weer een stukje
verder dicht.

Het oude vertrouwde postkantoor is aan het verdwijnen uit de stad. In de Donkerstraat was het al gesloopt,
dat aan de Johanitterlaan inmiddels van TNT is er hoofdzakelijk voor bedrijven en nog maar mondjesmaat open. En nu gaat dat aan de Vuldersbrink dicht.
Terwijl postactiviteiten straks weer op een doorschuif- luikjesniveau komen bij een Postagentschap in
AH & Bruna en vooral thuis plaatsvinden per
mobieltje of via het net,blijft de vraag:

verliezen we tussen nu en morgen
weer iets aan
het goede vroeger?



14 juni 2010
Michel Martinus,
Stadsdichter van Harderwijk

 

 

                                                                                  Stadsgedicht nr. 23
De N302 is Klaar over!*
         

Het wachten, fileschuiven en verkeerd staan en gaan, is voorbij
en heeft zich geloond, want nu kan iedereen veilig oversteken,
af- of inslaan, richting Gewenst: Harderwijk langs, in of uit.
Ook Elders, is nu flits flits snel te doen

Het abracadabra voor velen van de eerste uitleg,
vertroebelde een goed zicht op de bedoelingen,
maar nu past respect en bewondering voor planners en bouwers,
bloemen voor al die doordouwers!

De oude Veluwse weg die van de paarse heide naar
de Flevolandse groene weide meanderde, is gerecht.
Over de waterkragen heen.
Geen straatlengte verwijderd, van de gulden middenweg.

Het eerste verkeersbord,voor de toekomst,
naar het Waterfront staat er ook al.
Harderwijk is vandaag opgeschoten en schiet
en passant al een stukje door.

Onze weg is Klaar - over !

5 juni 2010
Michel Martinus, Stadsdichter van Harderwijk.

*Op zaterdag 5 juni - de Dag van de Bouw - vieren de provincie Gelderland, de gemeente Harderwijk en Heijmans Infra de ingebruikname van de nieuwe N302 door minister Camiel Ehrlings. De N302 is de langste N-weg van Nederland, 94 km lang, van Kootwijk naar Hoorn, van A1 naar A7.


                                                                                     Stadsgedicht nr 22
Het Vissersvrouwtje

Door weer en wind getekend is ze opnieuw gehard tegen
de tand des tijds. Ze staat er weer als vanouds bij,
een ferme en fiere vissersvrouw,
die verder vertelt over mannen en vrouwen,
voor wie het leven om vier beginselen draaide:
het gezin, de kerk, de botter en de Zuiderzee, waarop
de mannen en hun zonen voeren. De thuisblijvende vrouwen met
hun kroost altijd in afwachting van de terugkeer van de vloot,
met die ene specifieke boot.

‘Wachtend en biddend aan
de Kiekmure tot de kim
dat laatste zeil ook zou loslaten’


Benieuwd ook naar het resultaat van de
zaterdagse visafslag, of de vangst wel genoeg
zou opleveren voor het leven van
de komende week.

Het beeld op deze plek van de oude visafslag,
ziet over de haven uit, in de richting van
het oude zeegat zij blijft altijd zien wie
gaat en wie komt.
Zij herdenkt in stilte het oude
leed en verlies, kent nog alle namen,
van hen die op zee zijn gebleven,
zal die voor altijd weten hier op
het Bargje aan de haven.

Uit voorbije verte is
hier een verte van
verhalen ontstaan.


20 mei 2010
Michel Martinus,
Stadsdichter van Harderwijk
* ter gelegenheid van de terugplaatsing van dit beeld na restauratie.

                                                                                    Stadsgedicht nr. 21

 Terugblik           

Twee jaar lang heb ik de geschiedenis van  onze stad
afgesloft, bekende en minder bekende stadgenoten in
de tijd geplaatst,
hen in ons heden rondgewandeld en
gewezen op wat was en wat wordt.
Ik heb geprobeerd de stad en haar inwoners
te beschrijven en tot leven te brengen.

In en buiten de stad heb ik haar naam
ook in vreemde handpalmen en
monden gelegd.

Vandaag leg ik mijn pen voldaan,
maar met een vleugje weemoed
in de hand van mijn opvolger en
nodig u allen alweer,
tot verhalen van morgen uit.


Michel Martinus, 

3 januari 2009